Yeraltindan Notlar

Yeraltindan Notlar Dostoyevski özelinde bakildiginda baslangic oldugu kadar bir dönüs romanidir da ayni zamanda. Suc ve Ceza ile baslayip Karamazov Kardesler ile nihayetlenen basyapitlar serisinin tam esiginde, deyim yerindeyse cehennemin kapisini aralar yazar bu romanla. Öte yandan, Dostoyevskinin 1840larda cekildigi edebiyat dünyasina 1860larda dönüsün de sahikasidir Yeraltindan Notlar. Aradan gecen yirmi yilda sadece Dostoyevskinin hayata bakisinda degil, aydin Rus gencliginin ideallerinde de kökten bir degisim yasanmistir. Gecmisin güzel ve yüce olan her seye iman eden romantik idealistleri gitmis, yerine akil hocaligini Nasil Yapmali 1863 ile Cernisevskinin yaptigi, akla iman ederek özcikari her seyin üstünde tutan yeni bir nesil tasarimi gelmistir.

Cernisevskinin sembolü kristal saraydi. Dostoyevski de ne gecmis ne bugün diyerek buna yeralti ile karsilik verdi.

Hepiniz cehenneme gidin istiyorum Huzur istiyorum. Beni rahat biraksinlar diye bütün dünyayi bir kurusa gözümü kirpmadan satarim. Dünya mi yok olsun, yoksa ben cayimi mi icmeyeyim Diyorum ki dünya yok olsun, yeter ki ben her zaman cayimi icebileyim. Bunu biliyor muydun sen