Gülmenin Cevheri Üzerine

Yasaminin hastaliklar ve yoksullukla basa cikmaya calistigi zorlu yillarinda yazdigi bu felsefi metinde Baudelaire, mutluluk göstergesi olarak degerlendirilen gülme tepkisini bambaska bir acidan, insanin seytani yanini acik eden bir gözlemcilikle ele alir.Bir gülme teorisi ya da bir komedi felsefesi olarak da tanimlayabilecegimiz denemede Baudelaire, carpici ancak tanidik bir örnekle gülmeyi masum bir kahkahadan seytani bir kikirtiya dönüstürür. Tökezleyip düsen bir adam sokakta bir grup insani kahkahalara bogar. Bu kahkahalar insana dair ne söyler Tanri, hayvanlar ve bitkiler gülmezken, gülen tek varlik insanin gülümsemesinin ardinda bin bir türlü duygu gizlidir; bunlarin dogasiysa her zaman bir gülücük kadar masum olmayabilir.